Warsztaty ustawień systemowych

Ustawienia systemowe to metoda pracy rozwojowej i terapeutycznej opracowana przez Berta Hellingera. Pozwala zobaczyć ukryte dynamiki działające w rodzinie lub innych ważnych systemach, takich jak relacje partnerskie, zawodowe czy zdrowotne.

Podczas warsztatu uczestnicy odtwarzają w przestrzeni obraz danego systemu, dzięki czemu można zobaczyć to, co dotychczas było niewidoczne – lojalności rodowe, wykluczenia, powtarzające się schematy czy źródła trudności w życiu.

Na ustawienia można zgłosić się z bardzo różnymi tematami, m.in.:

• trudności w relacjach partnerskich lub rodzinnych

• konflikty w rodzinie

• powtarzające się nieudane związki

• poczucie utknięcia w życiu

• problemy zawodowe lub finansowe

• trudności emocjonalne

• poczucie braku miejsca w życiu

• tematy związane z chorobą lub zdrowiem

• poczucie ciężaru rodowego lub powtarzalnych losów w rodzinie

Często już samo zobaczenie dynamiki systemu przynosi głębokie zrozumienie i uruchamia proces zmiany.

Podczas warsztatów ustawień systemowych uczestnicy mogą wziąć udział w spotkaniu w dwóch rolach: osoby z własnym ustawieniem lub Reprezentanta.

Osoba z własnym ustawieniem

Osoba zgłaszająca własne ustawienie pracuje z wybranym przez siebie tematem. Na początku krótko przedstawia sprawę, z którą przychodzi – może to być np. temat relacji, rodziny, zdrowia, pracy, pieniędzy lub powtarzających się życiowych trudności.

Następnie wybiera spośród uczestników osoby, które będą reprezentować ważne elementy jej systemu (np. członków rodziny, partnera, emocje lub inne istotne aspekty sytuacji). Dzięki temu w przestrzeni powstaje obraz danego systemu, który pozwala zobaczyć ukryte zależności i dynamiki.

Prowadząca towarzyszy całemu procesowi, pomagając odkryć źródło trudności i znaleźć rozwiązanie, które przywraca większy porządek i równowagę w systemie.

Reprezentant

Reprezentant to osoba, która bierze udział w ustawieniach innych uczestników, reprezentując określone osoby lub elementy systemu.

W trakcie pracy reprezentant często doświadcza różnych odczuć, emocji lub impulsów ruchu, które pomagają zobaczyć dynamikę danego systemu. Nie wymaga to żadnego specjalnego przygotowania ani wiedzy – wystarczy otwartość i uważność na własne odczucia.

Udział w roli reprezentanta jest dla wielu osób bardzo wartościowym doświadczeniem. Często okazuje się, że role, w które wchodzimy, w jakiś sposób dotykają również naszych własnych historii i tematów życiowych, przynosząc ważne wglądy i refleksje.

Dlatego nawet jeśli ktoś przychodzi na warsztat bez własnego ustawienia, sam udział w procesach innych osób może być inspirujący i wspierający na drodze osobistego rozwoju.

Nie. W warsztacie można uczestniczyć również jako reprezentant.

Reprezentanci biorą udział w ustawieniach innych osób, reprezentując członków ich systemów. Jest to bardzo wartościowe doświadczenie, ponieważ często uruchamia wglądy i procesy także w życiu osoby uczestniczącej jako reprezentant.

Nie jest wymagane specjalne przygotowanie.

Jeśli zgłaszasz własny temat do ustawienia, dobrze jest mieć podstawowe informacje o rodzinie, np.:

• ważne wydarzenia w systemie rodzinnym

• trudne losy przodków

• wykluczenia, rozwody, wczesne śmierci

Nie jest jednak konieczne posiadanie pełnej wiedzy – pracujemy z tym, co jest dostępne.

Warsztaty prowadzone są w bezpiecznej, uważnej przestrzeni z poszanowaniem granic uczestników.

Każda osoba decyduje o swoim udziale w procesie i może w każdej chwili zrezygnować z roli reprezentanta. W trakcie pracy ważna jest atmosfera szacunku, dyskrecji i poufności.

Tak.

Obowiązuje zasada poufności – sprawy osobiste uczestników pozostają w przestrzeni warsztatu i nie są omawiane poza nim.

Warsztaty ustawień systemowych zazwyczaj trwają kilka godzin (najczęściej pół dnia lub cały dzień), w zależności od liczby uczestników i ustawień.

Dokładne informacje o czasie trwania znajdują się zawsze w opisie konkretnego wydarzenia.

Ustawienia systemowe nie są odpowiednią formą pracy dla każdego i w każdej sytuacji. Z troski o bezpieczeństwo uczestników nie wykonuje się ustawień w przypadku:

• ostrych epizodów psychiatrycznych (np. psychozy, ciężkie stany psychotyczne),

• silnych stanów kryzysowych wymagających natychmiastowej pomocy specjalistycznej,

• uzależnień w aktywnej fazie, gdy osoba jest pod wpływem alkoholu lub innych substancji,

• braku gotowości do pracy z własnym tematem, np. gdy osoba chce pracować wyłącznie nad zmianą innych ludzi.

Ustawień nie wykonuje się także bez zgody osoby, której temat dotyczy, ani w celu ingerowania w życie innych osób.

W przypadku wątpliwości zawsze warto skonsultować swój temat przed warsztatem – pomoże to ustalić, czy ustawienia są w danym momencie właściwą formą pracy.

Nie.

Podczas ustawień systemowych nie jest konieczne szczegółowe opowiadanie historii swojego życia ani historii rodziny przed całą grupą. Na początku pracy osoba zgłaszająca temat przekazuje prowadzącej jedynie najważniejsze, podstawowe informacje, które są potrzebne do rozpoczęcia ustawienia.

Najczęściej są to krótkie fakty dotyczące sytuacji rodzinnej lub wydarzeń, które mogą mieć znaczenie dla danego tematu.

Proces ustawienia odbywa się przede wszystkim poprzez pracę w przestrzeni i poprzez role reprezentantów, dlatego rozbudowane opisy czy długie wyjaśnienia nie są potrzebne.

Jeśli jakaś informacja jest bardzo osobista lub wrażliwa, można ją przekazać prowadzącej indywidualnie, bez omawiania jej przy całej grupie. Zawsze najważniejsze jest poczucie bezpieczeństwa i komfortu osoby pracującej ze swoim tematem.